Coaching (Khai vấn) hay Training (Đào tạo): Phương pháp nào phát triển lãnh đạo nhanh hơn?
Công ty bạn có những quản lý đầy triển vọng và một khoản ngân sách phát triển nguồn nhân lực. Bước tiếp theo là một lựa chọn quan trọng: đưa họ tham gia chương trình đào tạo lãnh đạo hay ghép cặp họ với một người coach?
Các nhà cung cấp ở mỗi lĩnh vực đều cho rằng phương pháp của mình vượt trội. Công ty đào tạo nhấn mạnh chương trình có cấu trúc và ngôn ngữ chung cho đội ngũ. Coach nhấn mạnh tính cá nhân hóa và sự thay đổi hành vi bền vững.
Câu trả lời ngắn gọn là: đào tạo xây dựng kỹ năng chung cho một nhóm nhanh hơn; coaching thay đổi hành vi của từng cá nhân sâu hơn. Với phần lớn mục tiêu phát triển lãnh đạo tại Việt Nam, cách nhanh nhất là kết hợp có chủ đích: đào tạo để thiết lập khung phương pháp, sau đó coaching để mỗi nhà lãnh đạo biến khung đó thành thói quen làm việc.
Hãy cùng xem khi nào mỗi phương pháp phát huy hiệu quả, nghiên cứu nói gì và chi phí của từng phương pháp tại Việt Nam ra sao.
Executive Coach trao đổi với học viên trong một buổi chương trình đào tạo.
Coaching và Training: Khác biệt thực sự là gì?
Đào tạo truyền đạt những kỹ năng và khung phương pháp đã xác định cho một nhóm thông qua các buổi học có cấu trúc; coaching phát triển tư duy và hành vi của một người qua những cuộc trao đổi cá nhân theo lộ trình. Đào tạo trả lời câu hỏi “đây là cách thực hiện”. Coaching trả lời câu hỏi “cụ thể bạn sẽ thực hiện như thế nào trong hoàn cảnh của mình”.
Những khác biệt quan trọng khi lựa chọn:
Quy mô. Đào tạo phát triển 15-20 người trong phòng học mỗi ngày. Coaching phát triển một người trong mỗi buổi.
Nội dung. Đào tạo đi theo chương trình được thiết kế sẵn. Coaching bám sát những thách thức thực tế, hiện tại của nhà lãnh đạo.
Thời gian. Đào tạo cô đọng việc học trong vài ngày. Coaching trải việc phát triển qua nhiều tháng ứng dụng.
Bằng chứng về sự thay đổi. Đào tạo tạo ra kiến thức và kỹ năng được thực hành. Coaching tạo ra thay đổi hành vi được quan sát ngay trong công việc.
Không phương pháp nào là phiên bản thu nhỏ của phương pháp kia. Đó là lý do câu hỏi “phương pháp nào tốt hơn?” sẽ được trả lời: còn tùy bạn muốn đẩy nhanh điều gì.
Khi nào đào tạo phát triển lãnh đạo nhanh hơn?
Đào tạo phát huy hiệu quả khi một nhóm lãnh đạo cùng có một khoảng cách năng lực và cần nhanh chóng thống nhất ngôn ngữ chung. Nếu tám quản lý mới đều gặp khó khăn khi giao việc, trao đổi phản hồi hoặc cấu trúc bài thuyết trình, một chương trình được thiết kế phù hợp có thể thu hẹp khoảng cách chung đó trong vài ngày, với chi phí trên mỗi người thấp hơn nhiều so với Coaching.
Đào tạo là lựa chọn nhanh hơn khi:
Vấn đề chung. Một vấn đề đã được chẩn đoán trong cả nhóm là vấn đề cần đào tạo, không phải tám vấn đề cần tám chương trình.
Khung phương pháp chung. Đội ngũ làm việc hiệu quả hơn khi mọi người cùng sử dụng một mô hình phản hồi hoặc cùng một cấu trúc. Sự đồng thuận đó chỉ hình thành khi mọi người học cùng nhau.
Kỹ năng cần được thực hành trong môi trường an toàn. Kỹ năng thuyết trình, thực hiện cuộc hội thoại thách thức và đàm phán tiến bộ nhanh nhất nhờ thực hành có cấu trúc cùng phản hồi tức thời, điều mà một chương trình được tổ chức tốt có thể cung cấp cho nhiều người cùng lúc.
Mục tiêu là nhanh chóng đạt mặt bằng năng lực. Quản lý mới được bổ nhiệm cần một bộ công cụ có thể sử dụng trong vài tuần, không phải một quá trình chuyển hóa cá nhân kéo dài cả năm.
Giới hạn của đào tạo cũng rất rõ. Kiến thức từ chương trình đào tạo sẽ phai nhạt nếu không được áp dụng; và khi áp dụng, sự khác biệt giữa từng cá nhân bắt đầu trở nên quyết định. Đây là lúc Coaching phát huy vai trò của nó.
Khi nào Coaching phát triển lãnh đạo nhanh hơn?
Coaching phát huy hiệu quả khi nhu cầu phát triển mang tính cá nhân, liên quan đến hành vi hoặc dành cho lãnh đạo cấp cao. Một nhà lãnh đạo đang thiếu tự tin trong phòng họp với hội đồng quản trị, gặp khó khăn trong một mối quan hệ cụ thể với bên liên quan khó hợp tác, hoặc đang chuyển từ chuyên gia thành người điều hành sẽ tiến bộ nhanh hơn qua 6-8 buổi Coaching so với bất kỳ số lượng đào tạo nào, bởi quá trình phát triển diễn ra trên chính những tình huống thực tế của họ.
Coaching là lựa chọn nhanh hơn khi:
Vấn đề/mục tiêu là riêng của từng người. Không chương trình nào có thể nhắm chính xác vào điểm mù riêng của một nhà lãnh đạo bằng một người coach.
Thay đổi cần đạt được là thay đổi hành vi, không phải tiếp nhận thông tin. Nhà lãnh đạo thường biết giao việc tốt là như thế nào; Coaching giải quyết lý do vì sao họ vẫn chưa thực hiện được.
Đối tượng giữ vị trí cấp cao. Giám đốc và lãnh đạo cấp cao hiếm khi có đồng nghiệp ngang hàng trong phòng; không gian trao đổi riêng tư một-một thường là nơi duy nhất để họ thành thật làm việc với những điểm cần phát triển.
Trách nhiệm giải trình tạo ra kết quả. Một người coach quay lại sau mỗi hai tuần và hỏi “điều gì đã xảy ra khi bạn thử cách đó?” sẽ tạo ra mức độ áp dụng mà một chương trình đào tạo khó đạt được.
Giới hạn của Coaching nằm ở phép tính chi phí. Với mức 40-50 triệu VNĐ cho mỗi người cho gói sáu buổi tại Việt Nam, Coaching cả đội ngũ quản lý hiếm khi phù hợp với ngân sách; hơn nữa, Coaching không tạo ra ngôn ngữ chung cho cả đội ngũ. Vậy bằng chứng về kết quả nói gì?
Nghiên cứu nói gì về kết quả?
Nhiều bằng chứng được công bố cho thấy kết hợp cả hai phương pháp là lựa chọn có cơ sở nhất. Nghiên cứu ICF Global Coaching Client Study do PricewaterhouseCoopers thực hiện cho thấy các công ty sử dụng dịch vụ Coaching chuyên nghiệp báo cáo mức hoàn vốn trung vị gấp bảy lần khoản đầu tư; trong số các công ty đã tính ROI, 86% ít nhất thu hồi được chi phí. Ở cấp độ cá nhân, 80% khách hàng Coaching cho biết sự tự tin được cải thiện và 70% cho biết hiệu suất công việc được nâng cao.
Nghiên cứu về Coaching có một điểm cần lưu ý: phần lớn các nghiên cứu ROI khảo sát những người đã chủ động lựa chọn Coaching, vì vậy kết quả có xu hướng tích cực. Hãy xem con số gấp bảy lần là định hướng, không phải cam kết chắc chắn.
Mô hình 70-20-10 được sử dụng rộng rãi trong phát triển lãnh đạo cũng đưa ra kết luận tương tự từ góc nhìn chuyên môn: khoảng 70% sự phát triển đến từ trải nghiệm trong công việc, 20% đến từ người khác (phản hồi, Coaching, cố vấn) và 10% đến từ đào tạo chính quy. Cách hiểu thực tế không phải là đào tạo chính quy chỉ đáng 10%, mà là đào tạo phát huy hiệu quả khi 90% còn lại được tổ chức có chủ đích xoay quanh nó. Đây chính là vai trò của Coaching sau chương trình đào tạo và việc áp dụng có cấu trúc tại nơi làm việc.
Tóm lại: chương trình đào tạo không có follow up sẽ làm thất thoát giá trị; Coaching không có khung phương pháp chung thì khó nhân rộng. Cách tốt nhất là có lộ trình rõ kết hợp, không phải lựa chọn một trong hai.
So sánh chi phí: Coaching và đào tạo tại Việt Nam
Tại Việt Nam, một chương trình đào tạo lãnh đạo một ngày được thiết kế riêng cho tối đa 20 người thường có giá 40-60 triệu VNĐ, tương đương khoảng 2-3 triệu VNĐ mỗi người. Coaching điều hành cá nhân thường có giá 40-50 triệu VNĐ mỗi người cho sáu buổi. Tính trên mỗi người, Coaching có chi phí cao hơn 15-20 lần và cung cấp một loại giá trị khác.
Cách so sánh thực tế:
Câu hỏi | Phù hợp với đào tạo | Phù hợp với Coaching |
Có bao nhiêu người cùng gặp thách thức này? | 8 người trở lên | 1-3 người |
Thách thức liên quan đến kỹ năng hay hành vi? | Kỹ năng và khung phương pháp | Áp dụng điều đã biết |
Cấp bậc của người học? | Quản lý tuyến đầu và cấp trung | Quản lý cấp cao, giám đốc, lãnh đạo cấp điều hành |
Ngân sách có thể dành cho mỗi người? | Dưới 5 triệu VNĐ | Từ 40 triệu VNĐ trở lên |
Có cần thống nhất về tư duy không? | Có | Không phải ưu tiên |
Chương trình kết hợp có mức giá nằm giữa hai phương án. Trên thị trường Việt Nam, một chương trình lãnh đạo kết hợp chương trình đào tạo với các buổi Coaching một-một thường có giá 80-250 triệu VNĐ, tùy thời lượng và số buổi Coaching.
Nên chọn phương án nào?
Hãy lựa chọn dựa trên vấn đề đã được chẩn đoán, không dựa trên hình thức. Nếu vấn đề là kỹ năng chung trong cả nhóm: chọn đào tạo. Nếu muốn phát triển hành vi riêng của những người ở vị trí cấp cao: chọn Coaching. Nếu phát triển một tầng quản lý để đảm nhiệm những vai trò lớn hơn trong 6-12 tháng: hãy kết hợp cả hai theo trình tự, đào tạo trước để thiết lập khung phương pháp và Coaching sau để thúc đẩy việc áp dụng.
Trình tự rất quan trọng. Coaching sau đào tạo giúp chuyển kiến thức từ chương trình đào tạo thành hành vi tại nơi làm việc khi kiến thức còn mới; đào tạo sau Coaching ít phổ biến hơn và thường cho thấy bước chẩn đoán ban đầu chưa đúng. Sai lầm tốn kém nhất không phải là chọn sai hình thức, mà là chọn bất kỳ hình thức nào trước khi đo lường vấn đề thật sự.
MDT kết hợp hai phương pháp như thế nào?
MDT Training cung cấp cả hai phương án trong so sánh này, vì vậy chúng tôi không có lý do để đề cao quá mức một phương án nào. MDT là công ty do Canada sở hữu, đặt trụ sở tại Thành phố Hồ Chí Minh, đã đào tạo hơn 32.000 nhân sự tại hơn 100 tổ chức ở Việt Nam và Đông Nam Á, trong đó có HSBC, Prudential, Siemens, Nestlé và Lotte.
Các chương trình lãnh đạo của chúng tôi được xây dựng trên Khung Talent Clarity: Chẩn đoán, Phát triển, Nhân rộng. Trước hết là đánh giá để xác định khoảng cách mang tính chung hay cá nhân. Sau đó là sự kết hợp phù hợp: chương trình đào tạo song ngữ được thiết kế theo mô hình 70-20-10 cùng cơ chế áp dụng có cấu trúc tại nơi làm việc; Coaching một-một với các người coach có chứng nhận ICF dành cho những nhà lãnh đạo có khoảng cách cá nhân; và các buổi củng cố để duy trì trách nhiệm áp dụng. Chương trình kết hợp kéo dài từ các đợt tập trung hai tháng đến lộ trình lãnh đạo mười hai tháng.
Bắt đầu từ sự rõ ràng
Nếu bạn đang cân nhắc Coaching hay đào tạo cho đội ngũ quản lý, bước đầu tiên trung thực nhất là xác định vấn đề nào là chung và vấn đề nào là riêng. Hãy liên hệ MDT để được tư vấn miễn phí; chúng tôi sẽ trao đổi thẳng thắn về hình thức phù hợp với tình huống của bạn, kể cả khi câu trả lời là phương án tiết kiệm hơn.
Câu hỏi thường gặp
Coaching và đào tạo khác nhau như thế nào?
Đào tạo truyền đạt kỹ năng và khung phương pháp đã xác định cho một nhóm thông qua các buổi học có cấu trúc theo chương trình. Coaching phát triển tư duy và hành vi của một người qua các cuộc trao đổi được cá nhân hóa theo thời gian, tập trung vào những thách thức thực tế hiện tại thay vì nội dung được thiết kế sẵn.
Coaching có hiệu quả hơn đào tạo không?
Không phương pháp nào hiệu quả hơn phương pháp nào. Đào tạo hiệu quả hơn với khoảng cách kỹ năng chung của cả nhóm; Coaching hiệu quả hơn với thay đổi hành vi của từng cá nhân, đặc biệt là nhà lãnh đạo cấp cao. Cả nghiên cứu và thực tiễn đều ủng hộ việc kết hợp: đào tạo thiết lập khung phương pháp, còn Coaching thúc đẩy áp dụng.
ROI của Coaching điều hành là bao nhiêu?
Nghiên cứu ICF Global Coaching Client Study do PwC thực hiện cho thấy ROI trung vị ở cấp công ty là gấp bảy lần khoản đầu tư Coaching; 86% công ty đã đo ROI ít nhất thu hồi được chi phí. Hãy xem những con số này là định hướng, bởi khảo sát ROI ở người mua dịch vụ Coaching thường có xu hướng tích cực.
Mô hình 70-20-10 trong phát triển lãnh đạo là gì?
Mô hình 70-20-10 cho rằng khoảng 70% sự phát triển đến từ trải nghiệm trong công việc, 20% từ người khác thông qua phản hồi và Coaching, và 10% từ đào tạo chính quy. Chương trình hiệu quả dùng đào tạo chính quy để tổ chức và đẩy nhanh 90% còn lại, chứ không thay thế 90% đó.
Coaching điều hành tại Việt Nam có giá bao nhiêu?
Coaching điều hành tại Việt Nam thường có giá 40-50 triệu VNĐ mỗi người cho gói sáu buổi với người coach có chứng nhận ICF. Gói dài hơn, từ 8-36 buổi, thường có giá khoảng 80-225 triệu VNĐ, thường được kết hợp với chương trình đào tạo.
Một nhà lãnh đạo cần bao nhiêu buổi Coaching?
Sáu buổi trong ba đến bốn tháng là mức tối thiểu phổ biến để tạo ra thay đổi hành vi có thể đo lường với một mục tiêu tập trung. Những chuyển đổi rộng hơn, chẳng hạn đảm nhiệm vai trò giám đốc, thường cần 12-18 buổi trong sáu đến mười hai tháng.
Có thể kết hợp đào tạo và Coaching trong một chương trình không?
Có. Chương trình kết hợp thường là cấu trúc hiệu quả nhất để phát triển cả một tầng quản lý. Trình tự điển hình là đánh giá, sau đó là chương trình đào tạo nhóm để xây dựng khung phương pháp chung, rồi Coaching cá nhân trong những tháng tiếp theo để biến khung đó thành hành vi tại nơi làm việc.
Quản lý mới nên được Coaching hay đào tạo trước?
Quản lý mới thường cần đào tạo trước: một bộ công cụ thực tế về giao việc, phản hồi và giao tiếp được truyền đạt nhanh chóng, với chi phí phù hợp trong nhóm. Coaching phát huy giá trị cao hơn sau đó, khi khoảng cách riêng của từng quản lý trong quá trình áp dụng bộ công cụ bắt đầu lộ rõ.
Coaching và cố vấn khác nhau như thế nào?
Người coach là chuyên gia được đào tạo để phát triển tư duy và hành vi của một người, thường không đưa ra câu trả lời thay cho họ. Người cố vấn là đồng nghiệp giàu kinh nghiệm hơn, chia sẻ lời khuyên và kinh nghiệm trực tiếp. Coaching là dịch vụ chuyên nghiệp có trả phí; cố vấn thường là mối quan hệ nội bộ.
Sẵn sàng tìm hiểu Coaching và đào tạo cho đội ngũ lãnh đạo? Hãy đặt lịch trao đổi với MDT để đánh giá đội ngũ và xây dựng kế hoạch đào tạo liên tục phù hợp với mục tiêu của doanh nghiệp.
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Tác giả: Nam Nguyen
Nam Nguyen là Giám đốc Điều hành và Phụ trách đào tạo tại MDT Training, công ty đào tạo và tư vấn do Canada sở hữu, đặt trụ sở tại Thành phố Hồ Chí Minh. Là người coach có chứng nhận ICF cấp độ II, Nam phụ trách hoạt động triển khai bằng tiếng Việt của MDT, trực tiếp làm việc với các quản lý và nhân sự tiềm năng cao để xây dựng những kỹ năng có thể chuyển hóa thành thay đổi hành vi trong công việc. Cách làm của Nam phản ánh triết lý dựa trên chẩn đoán của MDT: hiểu đúng vấn đề trước khi đề xuất giải pháp. MDT đã đào tạo hơn 41.000 nhân sự tại hơn 100 tổ chức và được xếp hạng TOP 10 APAC về phát triển năng lực lãnh đạo.
Bình luận